جزیره کیش سال‌هاست به عنوان «ویترین توسعه» و «نمونه‌ای از شهر هوشمند آینده» معرفی می‌شود؛ عنوانی پرطمطراق که در نشست‌ها، تفاهم‌نامه‌ها و بیلبوردهای تبلیغاتی بارها تکرار شده است. اما واقعیت روزمره شهروندان و گردشگران حکایتی دیگر دارد: برقراری یک تماس تلفنی ساده در بسیاری از نقاط جزیره به امری دشوار و بعضاً ناممکن تبدیل شده و سرعت اینترنت نیز، به‌ویژه در ساعات پرمصرف، آن‌قدر پایین است که بیشتر به دوران دایل‌آپ شباهت دارد تا عصر فیبرنوری و ۵G.

این وضعیت پرسشی جدی را پیش روی ما قرار می‌دهد: چگونه می‌توان از شهر هوشمند سخن گفت، وقتی ابتدایی‌ترین زیرساخت‌های ارتباطی در وضعیت بحرانی قرار دارند؟ هوشمندی، نه در کلمات و شعارها، بلکه در کیفیت زندگی روزانه مردم و سهولت دسترسی به خدمات تعریف می‌شود. اگر شهروند نتواند یک تماس کاری را بدون قطع‌ووصلی انجام دهد یا گردشگر نتواند در لحظه، خدمات دیجیتال گردشگری را دریافت کند، تمام آنچه تحت عنوان «هوشمند» معرفی می‌شود چیزی جز یک نمایش بی‌پایه نخواهد بود.

از سوی دیگر، نباید فراموش کرد که زیرساخت‌های ارتباطی اساس توسعه اقتصادی و اجتماعی هر منطقه به شمار می‌رود. جزیره کیش که به‌عنوان «مقصد سرمایه‌گذاری و گردشگری» مطرح است، بیش از هر منطقه دیگری به کیفیت پایدار اینترنت و پوشش تلفن همراه نیاز دارد. سرمایه‌گذار خارجی یا گردشگری که برای چند روز به کیش می‌آید، نخستین قضاوت خود را نه بر اساس بیانیه‌های رسمی، بلکه بر اساس تجربه مستقیم از خدمات شهری انجام می‌دهد. در این میان، ضعف آنتن‌دهی و اینترنت، بیش از هر چیز پیام بی‌اعتمادی و بی‌برنامگی را منتقل می‌کند.

تناقض تلخ اینجاست که در جلسات متعدد از «شهر هوشمند»، «دولت الکترونیک» و «اقتصاد دیجیتال» سخن گفته می‌شود، اما در عمل شهروندان و گردشگران هنوز درگیر ابتدایی‌ترین نیازها هستند. شهر هوشمند، بدون اینترنت پرسرعت و بدون پوشش کامل مخابراتی، معنایی ندارد. همان‌طور که نمی‌توان ساختمانی بلندمرتبه را بدون پی و زیرساخت محکم بنا کرد، نمی‌توان از هوشمندی شهری سخن گفت که ستون‌های اصلی‌اش خالی است.

تجربه جهانی نشان می‌دهد که «زیرساخت ارتباطی» قلب تپنده توسعه مناطق آزاد و گردشگری است. از دوبی گرفته تا سنگاپور، همه آنچه به عنوان موفقیت و جذابیت این مناطق می‌شناسیم، ابتدا از بستر یک شبکه ارتباطی پایدار و پرسرعت آغاز شده است. در کیش نیز، اگر می‌خواهیم مسیر توسعه واقعی طی شود، باید از همین نقطه آغاز کنیم: تضمین کیفیت خدمات تلفن همراه و اینترنت.

شهروندان کیش سال‌هاست با افت کیفیت ارتباطات دست‌وپنجه نرم می‌کنند و به‌نوعی به آن عادت داده شده‌اند. اما عادت به وضعیت نامطلوب، به معنای توسعه نیست؛ بلکه به معنای عقب‌گرد تدریجی است.

اگر قرار است کیش به‌عنوان «جزیره‌ای پیشرو» معرفی شود، اکنون زمان آن است که مسئولان به‌جای شعارهای پرزرق‌وبرق، تمرکز خود را بر اصلاح زیرساخت‌های ارتباطی نیز بگذارند. در غیر این صورت، همه آنچه تحت عنوان «شهر هوشمند» در کیش تبلیغ می‌شود، چیزی جز هوشمندی روی کاغذ نخواهد بود.