در سراسر کشور و حتی در شهرهای بزرگ، خبرنگاران و عکاسان خبری در روزهای برگزاری کنکور، با هماهنگی مسئولان مربوطه امکان حضور در حوزه‌های امتحانی را پیدا می‌کنند تا از روند برگزاری آزمون و فضای حاکم بر آن گزارش و تصویر تهیه کنند؛ اما در کیش، چند سالی است که حضور عکاسان خبری در حوزه‌های امتحانی به موضوعی تکراری و قابل تأمل تبدیل شده است.

امسال نیز این اتفاق تکرار شد؛ با این تفاوت که در این مورد، دانشگاه تهران به‌عنوان متولی حوزه برگزاری آزمون در کیش باید پاسخگوی نحوه برخورد و تصمیم اتخاذشده درباره حضور عکاسان خبری باشد.

البته مسئله فقط یک تصمیم اداری در یک روز خاص نیست؛ پرسش اصلی این است که چرا ضوابط حضور رسانه‌ها در حوزه‌های امتحانی، در کیش با آنچه در بسیاری از شهرهای کشور شاهد آن هستیم، متفاوت است؟

اگر حضور خبرنگاران و عکاسان خبری در حوزه‌های امتحانی ممنوع است، این ممنوعیت باید شفاف، مستند و یکسان باشد. اما اگر امکان حضور رسانه‌ها با رعایت ضوابط امنیتی و اجرایی وجود دارد، نمی‌توان در یک شهر اجازه حضور داد و در شهری دیگر با تفسیر و سلیقه متفاوت با عکاس خبری برخورد کرد.

مسئله، فقط ورود یک عکاس به یک حوزه امتحانی نیست؛ مسئله رفتار دوگانه و سلیقه‌ای با رسانه‌هاست.

دانشگاه تهران، به‌عنوان برگزارکننده آزمون، طبیعتاً حق دارد برای حفظ نظم و امنیت حوزه امتحانی ضوابطی تعیین کند؛ اما این ضوابط نباید به شکلی اعمال شود که خبرنگار و عکاس خبری را از انجام وظیفه حرفه‌ای خود بازدارد یا با آنها برخورد نامناسب صورت گیرد. امنیت آزمون و حقوق رسانه‌ها می‌توانند همزمان رعایت شوند؛ آنچه محل اعتراض است، تصمیم‌های سلیقه‌ای و غیرشفاف است.

تلخ‌تر اینکه در مناسبت‌هایی مانند روز خبرنگار، سخن از جایگاه رفیع خبرنگار، اهمیت رسانه و نقش اصحاب خبر در توسعه جامعه بسیار شنیده می‌شود؛ تقدیرنامه‌ها صادر می‌شود، عکس‌های یادگاری گرفته می‌شود و از زحمات خبرنگاران تشکر می‌شود.

اما ظاهراً این احترام، گاهی فقط محدود به همان یک روز است!

در باقی روزهای سال، خبرنگار باید برای کوچک‌ترین حق حرفه‌ای خود بجنگد؛ برای حضور در یک برنامه، دریافت اطلاعات، تهیه عکس، دسترسی به یک مسئول یا حتی انجام یک کار کاملاً عادی رسانه‌ای. از یک سو انتظار داریم رسانه‌ها اخبار را پوشش دهند و از سوی دیگر، در عمل برای انجام همین وظیفه با محدودیت، برخورد سلیقه‌ای و فشار مواجه می‌شوند.

این یک بام و دو هوا قابل ادامه نیست.

کیش اگر قرار است خود را جزیره‌ای پیشرو، بین‌المللی و متفاوت معرفی کند، باید در حوزه رسانه نیز از رفتارهای سنتی و سلیقه‌ای فاصله بگیرد. دستگاه‌ها و نهادهای برگزارکننده رویدادها نیز باید بدانند که خبرنگار، نه مزاحم است و نه مهمان؛ او بخشی از فرایند اطلاع‌رسانی عمومی است.

در ماجرای اخیر نیز انتظار می‌رود دانشگاه تهران درباره ضوابط اعمال‌شده برای عکاسان خبری در حوزه کنکور کیش توضیح شفاف ارائه کند تا مشخص شود این تصمیم بر اساس چه دستورالعملی اتخاذ شده و چرا نحوه برخورد با رسانه‌ها در کیش با رویه معمول در دیگر شهرها متفاوت بوده است.

روز خبرنگار یک روز در تقویم است؛ اما خبرنگاری یک حرفه است که ۳۶۵ روز سال ادامه دارد.

اگر قرار است از خبرنگار تقدیر کنیم، بهتر است به جای چند مراسم و چند لوح تقدیر، شرایطی فراهم کنیم که او بتواند بدون تبعیض و برخورد سلیقه‌ای، وظیفه حرفه‌ای خود را انجام دهد.

این شاید واقعی‌ترین شکل احترام به خبرنگار باشد.